เทคนิคการ “ระบุปัญหา” ..ใน กิจกรรมสะเต็ม

เทคนิคในการ …ระบุปัญหา ใน “กิจกรรมสะเต็ม”   

 
      หลังจากนักเรียน…เล่าหรือบรรยาย “สถานการณ์ในชีวิตจริงที่มีอุปสรรคหรือปัญหาแฝงอยู่”..แล้ว..ครูจะทำอย่างไรต่อไป
        
            หลังจากที่ นักเรียนเขียน”สถานการณ์ในชีวิตจริง” และครูกับนักเรียนได้ร่วมกันพิจารณาแล้วว่า เป็นสถานการณ์ที่มีปัญหาหรืออุปสรรคแฝงอยู่ และ ปัญหาหรืออุปสรรคที่แฝงอยู่นั้นจำเป็นต้องใช้ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์มาคลี่คลาย ขั้นตอนต่อไปคือ การ “สร้างความตระหนัก  ..และการระบุปัญหา”
             บทบาทสำคัญของครูในการสร้าง “ความตระหนัก” คือ ครูต้องให้ทำนักเรียน “รับรู้โดยการใส่ใจ” โดยชวนนักเรียนอภิปราย “ผลกระทบในทางลบ” ว่าจากสถานการณ์ดังกล่าว หากไม่ได้รับการแก้ไขจะเกิดผลในทางลบต่อนักเรียน ครอบครัว หรือชุมชน หรือประเทศชาติอย่างไร และเมื่อแก้ไขแล้วจะเกิดผลดีอย่างไร
           จากนั้น  จึงเข้าสู่ การ “ระบุปัญหา” ซึ่ง
การ “ระบุปัญหา” เป็น การเขียนข้อความสั้นๆ กระทัดรัด มองเห็นแนวทางของการแก้ปัญหา
            วิธีการที่จะได้ข้อความอันเป็นการ “ระบุปัญหา” ครูอาจใช้เทคนิคระดมความคิดเกี่ยวกับ “ต้นตอที่เกิดของสถานการณ์ดังกล่าวนั้น เป็นอย่างไร” เช่น สถานการณ์การทิ้งเศษกระดาษ ขวดน้ำ กล่องนม ของนักเรียนในโรงเรียนระดับประถมศึกษาแห่งหนึ่ง พบว่านักเรียนไม่ทิ้งในถังขยะที่โรงเรียนจัดให้  และมักทิ้งไม่ลงถัง หรือ เมื่อถังขยะเต็มจนล้น ก็ยังมีการทิ้งทับลงไปอีก  ซึ่งจากการระดมความคิด “ต้นตอที่เกิดของสถานการณ์” จะได้ข้อความจำนวนมาก เช่น นักเรียนขาดวินัยในการทิ้งขยะ  จำนวนถังขยะไม่พอเพียง  ตำแหน่งที่ตั้งถังขยะไม่เหมาะสม  ถังขยะไม่เป็นชนิดแยกประเภท(ขยะแห้ง ขยะเปียก ขยะอันตราย)  ถังขยะมีรูปลักษณ์เล็กเกินไปและไม่สะอาด ฯลฯ ซึ่งบางต้นตอที่เกิดของสถานการณ์อาจไม่ใช้วิทยาศาสตร์คณิตศาสตร์ในการแก้ปัญหาโดยตรง  แต่ผู้เขียนเห็นว่าเป็นบทบาทสำคัญของครูที่จะต้องชี้นำหรือเชื่อมโยงจนนำไปสู่การระบุปัญหาที่ต้องคลี่คลายหรือแก้ปัญหาโดยใช้วิทยาศาสตร์คณิตศาสตร์ 
            ในสถานการณ์ดังกล่าวข้างต้น ผู้เขียนเคยไปประชุมเชิงปฏิบัติการทำ”กิจกรรมสะเต็ม” ให้กับครูโรงเรียนหนึ่ง  ภายหลังการระดมความคิด“ต้นตอที่เกิดของสถานการณ์” ครูในกลุ่มที่ประชุมเชิงปฏิบัติการร่วมกันสรุปตรงกันว่าปัญหา คือ “การมีถังขยะที่ไม่จูงใจต่อการทิ้งขยะของนักเรียน”  ซึ่งจะเห็นว่าเป็นการ “ระบุปัญหา” ที่สั้น กระทัดรัด มองเห็นแนวทางของการแก้ปัญหา

โปรดติดตาม … การวิเคราะห์ปัญหา ในตอนต่อไป…… 

 

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *